Vanligar treytir fyri at fįa almannapensjón
Hųvušsreglan er, at tillutan av pensjónum er treytaš av, at tann, sum fęr pensjón

  • er danskur rķkisborgari ella er gift/-ur viš ella seinast hevur veriš gift/-ur viš donskum rķkisborgara,
  • hevur fastan bśstaš ķ Fųroyum ella hżru viš fųroyskum skipi, og
  • hevur havt fastan bśstaš ķ danska rķkinum ķ minsta lagi ķ 3 įr.

Allar trķggjar treytirnar skulu vera loknar.

Landsstżrismašurin kann gera undantak frį treytunum. Somuleišis kann undantak gerast samsvarandi sįttmįlum viš onnur lond.

Landsstżrismašurin kann gera undantak frį treytunum um danskan rķkisborgararętt fyri persónar, sum hava havt fastan bśstaš ķ Fųroyum ķ minsta lagi ķ 10 įr, harav minst 5 įr beint įšrenn pensjón veršur tillutaš. Įheitan um undantak veršur send til Almannaverkiš, sum sendir įheitanina vķšari til Almannamįlarįšiš. Somuleišis kann landsstżrismašurin gera undantak frį treytini um fastan bśstaš ķ Fųroyum fyri persónar, sum aftanį, at teir hava fingiš pensjón, flyta uttanlands. 

Nordisk Konvention om Social Sikring - javnbjóšis ręttur fyri noršurlendingar
Undantak veršur gjųrt frį omanfyristandandi reglum višvķkjandi rķkisborgararętti o.a. ķ Nordisk Konvention om Social Sikring, sum Fųroyar hava undirskrivaš og eru partar av.

Sįttmįlin javnsetir borgarar ķ ųllum Noršurlondum soleišis, at ein noršurlendingur, sum hevur bśš og/ella arbeitt ķ tveimum ella fleiri Noršurlondum, kann hava rętt til pensjón ķ fleiri londum.

Nordisk konvention om Social Sikring įsetur eisini, at pensjónin kann verša śtgoldin til noršurlendskar rķkisborgarar, sum eru fastbśgvandi ķ einum EBS-landi (ES- og EFTA-landi).

Treytirnar višvķkjandi rķkisborgararętti og fųstum bśstaši verša sostatt settar śr gildi viš noršurlendska sįttmįlanum.

Innvinnan av pensjón fyri bśstašartķš
Full pensjón ķ Fųroyum er treytaš av ķ minsta lagi 40 įra bśstašartķš ķ danska rķkinum millum 15. og 67.  įriš fyri fólkapensjónistar og fyri fyritķšarpensjón ķ minsta lagi 4/5 av įrunum frį fylta 15. įrinum til óarbeišsfųriš veršur stašfest.

Hevur bśstašartķšin ķ Fųroyum veriš styttri, minkar pensjónsśtgjaldiš ķ mun til styttru bśstašartķšina.

Hevur viškomandi bśš ķ einum ųšrum Noršurlandi, hevur hann mųguliga vunniš sęr rętt til pensjónsśtgjald ķ viškomandi landi, sum supplerar upp til fulla pensjón.

Ein noršurlendingur vinnur sęr rętt til pensjón ķ mun til bśstašartķšina ķ tķ einstaka Noršurlandinum. Pensjónin veršur śtgoldin ķ mun til bśstašartķšina ķ hvųrjum landi sęr. Full pensjón er 40/40. Pensjónin kann so verša bżtt millum tvey ella fleiri lond ķ mun til bśstašartķšina. T.d. kann ein pensjónistur fįa 35/40 av pensjónini ķ Fųroyum og 5/40 ķ Noregi, um hann hevur bśš 35 įr ķ Fųroyum og 5 įr ķ Noregi millum fylta 15. og 67. įriš.

Fyri flestu pensjónir er minstamark fyri ręttinum til pensjónsśtgjald, at bśstašartķšin ķ viškomandi landi hevur veriš ķ minsta lagi 3 įr.

Innvinnan av pensjón fyri arbeišstķš
Ķ nųkrum Noršurlondum, t.d. Noregi, eru partar av pensjónini treytašir av arbeišstķš ķ landinum og av, at lųntakarin hevur goldiš inn til sosialu trygdarskipanina ķ landinum.

Tį kann talan verša um śtgjald, um viškomandi hevur arbeitt og goldiš sosial trygdargjųld ķ eitt įr ķ minsta lagi.

Pensjón viš flyting millum rķkispartarnar
Fųroyar, Grųnland og Danmark eru sum kunnugt ķ einum rķki (stati), so bśstašartķšir ķ rķkispųrtunum verša samanlagdar. Pensjónin veršur śtgoldin sambęrt galdandi lóg ķ tķ rķkisparti, har viškomandi bżr. Taš ger sostatt ongan mun, hvar ķ rķkinum, ein fųroyingur hevur bśš. 

Tį ein fólkapensjónistur flytir til Danmarkar, flytir hann uttan umsókn yvir til danska fólkapensjón.

Ein fyritķšarpensjónistur kann ikki flyta beinleišis yvir til danska ella grųnlendska fyritķšarpensjón, men mį sųkja av nżggjum. Grundin til hetta er, at fyritķšarpensjónirnar eru voršnar so ymiskar, at tęr ikki longur kunnu samanberast.



Dagført tann 06-09-2013