Vanligar treytir fyri at fßa almannapensjˇn
H°vu­sreglan er, at tillutan av pensjˇnum er treyta­ av, at tann, sum fŠr pensjˇn

  • er danskur rÝkisborgari ella er gift/-ur vi­ ella seinast hevur veri­ gift/-ur vi­ donskum rÝkisborgara,
  • hevur fastan b˙sta­ Ý F°royum ella hřru vi­ f°royskum skipi, og
  • hevur havt fastan b˙sta­ Ý danska rÝkinum Ý minsta lagi Ý 3 ßr.

Allar trÝggjar treytirnar skulu vera loknar.

Landsstřrisma­urin kann gera undantak frß treytunum. Somulei­is kann undantak gerast samsvarandi sßttmßlum vi­ onnur lond.

Landsstřrisma­urin kann gera undantak frß treytunum um danskan rÝkisborgararŠtt fyri persˇnar, sum hava havt fastan b˙sta­ Ý F°royum Ý minsta lagi Ý 10 ßr, harav minst 5 ßr beint ß­renn pensjˇn ver­ur tilluta­. ┴heitan um undantak ver­ur send til Almannaverki­, sum sendir ßheitanina vÝ­ari til Almannamßlarß­i­. Somulei­is kann landsstřrisma­urin gera undantak frß treytini um fastan b˙sta­ Ý F°royum fyri persˇnar, sum aftanß, at teir hava fingi­ pensjˇn, flyta uttanlands. 

Nordisk Konvention om Social Sikring - javnbjˇ­is rŠttur fyri nor­urlendingar
Undantak ver­ur gj°rt frß omanfyristandandi reglum vi­vÝkjandi rÝkisborgararŠtti o.a. Ý Nordisk Konvention om Social Sikring, sum F°royar hava undirskriva­ og eru partar av.

Sßttmßlin javnsetir borgarar Ý °llum Nor­urlondum solei­is, at ein nor­urlendingur, sum hevur b˙­ og/ella arbeitt Ý tveimum ella fleiri Nor­urlondum, kann hava rŠtt til pensjˇn Ý fleiri londum.

Nordisk konvention om Social Sikring ßsetur eisini, at pensjˇnin kann ver­a ˙tgoldin til nor­urlendskar rÝkisborgarar, sum eru fastb˙gvandi Ý einum EBS-landi (ES- og EFTA-landi).

Treytirnar vi­vÝkjandi rÝkisborgararŠtti og f°stum b˙sta­i ver­a sostatt settar ˙r gildi vi­ nor­urlendska sßttmßlanum.

Innvinnan av pensjˇn fyri b˙sta­artÝ­
Full pensjˇn Ý F°royum er treyta­ av Ý minsta lagi 40 ßra b˙sta­artÝ­ Ý danska rÝkinum millum 15. og 67.  ßri­ fyri fˇlkapensjˇnistar og fyri fyritÝ­arpensjˇn Ý minsta lagi 4/5 av ßrunum frß fylta 15. ßrinum til ˇarbei­sf°ri­ ver­ur sta­fest.

Hevur b˙sta­artÝ­in Ý F°royum veri­ styttri, minkar pensjˇns˙tgjaldi­ Ý mun til styttru b˙sta­artÝ­ina.

Hevur vi­komandi b˙­ Ý einum °­rum Nor­urlandi, hevur hann m°guliga vunni­ sŠr rŠtt til pensjˇns˙tgjald Ý vi­komandi landi, sum supplerar upp til fulla pensjˇn.

Ein nor­urlendingur vinnur sŠr rŠtt til pensjˇn Ý mun til b˙sta­artÝ­ina Ý tÝ einstaka Nor­urlandinum. Pensjˇnin ver­ur ˙tgoldin Ý mun til b˙sta­artÝ­ina Ý hv°rjum landi sŠr. Full pensjˇn er 40/40. Pensjˇnin kann so ver­a břtt millum tvey ella fleiri lond Ý mun til b˙sta­artÝ­ina. T.d. kann ein pensjˇnistur fßa 35/40 av pensjˇnini Ý F°royum og 5/40 Ý Noregi, um hann hevur b˙­ 35 ßr Ý F°royum og 5 ßr Ý Noregi millum fylta 15. og 67. ßri­.

Fyri flestu pensjˇnir er minstamark fyri rŠttinum til pensjˇns˙tgjald, at b˙sta­artÝ­in Ý vi­komandi landi hevur veri­ Ý minsta lagi 3 ßr.

Innvinnan av pensjˇn fyri arbei­stÝ­
═ n°krum Nor­urlondum, t.d. Noregi, eru partar av pensjˇnini treyta­ir av arbei­stÝ­ Ý landinum og av, at l°ntakarin hevur goldi­ inn til sosialu trygdarskipanina Ý landinum.

Tß kann talan ver­a um ˙tgjald, um vi­komandi hevur arbeitt og goldi­ sosial trygdargj°ld Ý eitt ßr Ý minsta lagi.

Pensjˇn vi­ flyting millum rÝkispartarnar
F°royar, Gr°nland og Danmark eru sum kunnugt Ý einum rÝki (stati), so b˙sta­artÝ­ir Ý rÝkisp°rtunum ver­a samanlagdar. Pensjˇnin ver­ur ˙tgoldin sambŠrt galdandi lˇg Ý tÝ rÝkisparti, har vi­komandi břr. Ta­ ger sostatt ongan mun, hvar Ý rÝkinum, ein f°royingur hevur b˙­. 

Tß ein fˇlkapensjˇnistur flytir til Danmarkar, flytir hann uttan umsˇkn yvir til danska fˇlkapensjˇn.

Ein fyritÝ­arpensjˇnistur kann ikki flyta beinlei­is yvir til danska ella gr°nlendska fyritÝ­arpensjˇn, men mß s°kja av nřggjum. Grundin til hetta er, at fyritÝ­arpensjˇnirnar eru vor­nar so ymiskar, at tŠr ikki longur kunnu samanberast.



Dagført tann 06-09-2013